ارزیابی موانع تسهیم دانش در رفتار نوآورانه کارکنان با تأکید بر اخلاق و مسئولیت اجتماعی با ارائه روش بهترین-بدترین گروهی

چکیده

سازمان‌ها برای بهبود عملکرد و دستیابی به مزیت رقابتی پایدار، نیازمند کارکنانی خلاق و نوآور هستند. یکی از عوامل کلیدی در شکل‌گیری رفتار نوآورانه، تسهیم دانش میان کارکنان است. در این میان اخلاق کاری و مسئولیت اجتماعی دو عاملی هستند که می‌توانند تأثیر مثبتی بر فرآیند تسهیم دانش داشته باشند. با این حال، در مسیر تسهیم دانش، موانعی وجود دارد که شدت و ماهیت تأثیر آن‌ها در هر سازمان با توجه به ویژگی‌های فرهنگی و ساختاری متفاوت است؛ از اینرو شناسایی و ارزیابی این موانع برای هر سازمان ضروری است. در این پژوهش، به ‌منظور شناسایی و اولویت‌بندی موانع تسهیم دانش مؤثر بر رفتار نوآورانه کارکنان با تأکید بر اخلاق و مسئولیت اجتماعی، از روش بهترین–بدترین (BWM) به عنوان یکی از روش‌های نوین و قدرتمند تصمیم‌گیری چندشاخصه (MADM) استفاده شده است. بدین منظور، ابتدا با مرور پیشینه پژوهش، تشکیل و برگزاری جلسات با تیم خبره 24 مانع تسهیم دانش با در نظر گرفتن 2 عامل یاد شده در یک نیروگاه‌ حرارتی شناسایی گردید. سپس با استفاده از الگوریتم BWM گروهی ارائه شده در این پژوهش موانع مذکور ارزیابی، وزن‌دهی و اولویت‌بندی شد. در نیروگاه مورد مطالعه به ترتیب موانع استراتژیک، تکنولوژی، فردی و فرهنگی به عنوان مهمترین موانع اصلی تسهیم دانش ارزیابی شد؛ همچنین به ترتیب22.93% و 33.68% از کل وزن موانع شناسایی شده، مرتبط با عامل‌های اخلاق و مسئولیت اجتماعی اختصاص یافت. یافته‌ها حاکی از نقش پررنگ این 2 عامل در بهبود تسهیم دانش سازمانی است. بر این اساس، سازمان‌ها برای موفقیت کسب و کار خود بایستی با تمرکز بر اخلاق کاری و مسئولیت اجتماعی، نسبت به شناسایی، ارزیابی و رفع مهم‌ترین موانع تسهیم دانش اقدام کنند. افزون بر این، الگوریتم پیشنهادی می‌تواند به‌ عنوان روشی معتبر، کارا و قابل اطمینان برای حل مسائل MADM مورد استفاده قرار گیرد.